WEBVTT 00:00.000 --> 00:24.020 Теніз қойнауының қазынасы 00:30.000 --> 00:57.320 Жануарлар өсімдіктер және жәндіктердің миллиондаған түрлері 00:57.320 --> 01:01.740 өзіра үйлесімді түрлік ешіп жатқан біздің планетамыздың қайуанаттар әлемі 01:01.740 --> 01:03.780 аса, бай, әрі, әртекті. 01:08.020 --> 01:14.780 Мұндай әрі валуандық, тіршілікке қажетті түрлі факторларың сәйкестігі жағдайында ғана өмкін болады. 01:14.780 --> 01:30.620 Жер мен күннің арақ ашықтығы, жер осының қиылу бұрышы, планетаның айналу жылдамдығы, 01:31.100 --> 01:35.420 атмосфера құрамы, жердің түрттен үшін алып жатқан су, 01:35.780 --> 01:41.900 бұлардың барлыға осынау аса нәзік тепе тендіктің негізін құрайтын бірнеше кірпіштері ғана. 01:44.780 --> 02:01.740 Жер үстінің аса көп мөлшерін қамтып жатқан теніздер планетаныңыздағы өмір үйлесімін сақтаудың бөлімбейтін бөлшегі. 02:02.960 --> 02:12.100 Жер жаңбір түрлі климаттық белдің үлердің қалыптасы ұсияқты көптігін атмосфера құғылыстары осы теніздердің арқасында ғана өмір сүреді. 02:12.100 --> 02:18.560 Сонда яқы әлемдік мұхит миллиардтаған түршілік елерінің өмір сүретін мекені. 02:19.480 --> 02:26.440 Су түбіндегі, жүздеген тіпті мыңдаған метр терендіктегі өмір ағыны құрғақтағы қайуанаттардың өмірінен еш кемемес. 02:26.440 --> 02:38.440 Әлемдік мұхиттың теніздері бүгіп жатқан бұл қазыналар біздің көз алдымызға олы жаратушымыз Алла тағаланың тендесі жаратылысындағы менсіз жүйесінің дәлелін тартады. 02:38.440 --> 03:01.980 Балықтардан бастап су өсінділеріне дейін, ұсақ малюскалардан қытай кеттеріне дейін, 03:01.980 --> 03:09.640 дельфиндерден планктондырға дейінгі барлық сансыз түршілік формалары жер атты планетаның ғажайып түршілік жүйесін құрайды. 03:10.100 --> 03:17.420 Бұл филімде біз бұл теніз жануарларының таң ғажайып өмірінің бірнеше мысалдарын ғана әңгімеге арқау өтпек біз. 03:17.420 --> 03:26.880 Алайда су әсті мекенде үзілердің өттегіні қалай қабылдап, немен тамақтан атына, олардың кеудесінің құрлысы, жауларынан қалай жасырын атын сияқты тіпті, 03:26.880 --> 03:38.540 тұмысақ түйек жайлар арқау өткен бұл бірнеше мысалдардың өзі, бұл түршілік елерінің өздерінің өмірге қажетті табиғи қажеттіліктерін өтегі лайық ғажайып үлгіде жаратылған дәлдейді. 03:39.180 --> 03:44.880 Басқаша сөзбен айтқандар, олар және олар өмірге жетін әлемді бір ғана жаратушы жасаған. 03:44.880 --> 03:51.180 Бұл ғана жаратушы жер үсті мен астындағы барлық нәрседен қабардар олық алла. 04:08.700 --> 04:10.540 Қорғаныст әсілдері 04:10.540 --> 04:22.680 Теніз хайванаттарының өмір сүру ортасы оларға кейін көлемді тамақтануы мүмкіндігін береді. 04:23.280 --> 04:28.380 Алайда, кей жағдайда олардың өздері де басқа жұртқыштардың құрбаны болып кетуі мүмкін. 04:28.380 --> 04:34.500 Осы себептен де тенізді мекен етіушілерге өзін өзі қорғау тетіктері аса маңызды. 04:40.540 --> 04:50.340 Олардың кейбірінің аулау мен сұрттан шабуылдан қорғаны өтәсілдері аса қызғылықты. 04:51.160 --> 04:58.600 Балықтарда ойлау қабілеті болмаса да, олардың әрекеттер жоғары денгейдегі ұйымдасу мен жоспарлаудың үлгізі болалады. 04:58.600 --> 05:12.400 Бұл қатар тұршылы кейлері өз жауларынан басқа теніз жануарларының кейпіне еніп қорғанса, кейбірін ұлы түкенектері қорғайды. 05:12.400 --> 05:26.620 Үшіншілері өздерінің түртісін өмесіру ортасына қарай өз көрті үшейберліктері арқылы жақсы жасырнады. 05:26.620 --> 05:31.840 Бұл әдіс біздің басқа филімдерімізге арқау болған өң қабылдау өн өрі де баталады. 05:32.560 --> 05:38.120 Бүркеме өң қабылдау теніз хайванаттарының қорғанысының өте қызықты тәсілдерін құрайды. 05:38.120 --> 05:44.560 Бұл тәсілдің арқасында теніз балығы жұртқыштың құрсауынан жасырнып қалады. 05:45.280 --> 05:53.680 Оның дене тұрқы айнала қоршаған ортамен жұғысқаны соныша, бір қарағанда оның балығ әлде өсімді кекенін ажырат оқиын. 06:08.120 --> 06:18.900 Өзінің жауыларынан осы тәсілді пайдаланып қорғанатын теніз хайваны Скарпена. 06:19.980 --> 06:26.060 Суасты маржандарының арасында жылжымай жасырнып жатқан Скарпенді айналасының ажырату мүмкінемес. 06:26.860 --> 06:30.520 Осы қасиетінің арқасында ол өз жауларының назарына әлікпейді. 06:30.520 --> 06:37.500 Айналасы мен біте қабысу Скарпенге тек жасырның ұғаған әмес аңауылауға да мүмкіндік береді. 06:41.840 --> 06:49.540 Сонымен қатар Скарпена, суастында жүзбейтін орын алмастырып қозғалу үшін өзінің жүзу қанатын әлге керетінде пайдаланып, 06:49.820 --> 06:54.960 суастында ғызаттарға сол әлгекті әліу арқылы жылжетін қызғылықты бір түр болып саналады. 06:54.960 --> 06:59.740 Теніздің түпімен қозғалау отырып, ол өзінің өте сағы ұстайды. 07:01.400 --> 07:07.180 Өзіне түке қауіпті сезген Скарпена бірден құмға оранып, көзден тасаланып қалады. 07:10.280 --> 07:14.400 Сұрттан қарағанда жылжымай тұрған балықта жырату тіпті мүмкінемес. 07:14.400 --> 07:21.980 Өз жауларынан қорғаны үшін бір көншік өң қабылдауды пайдаланатын келесі бір жануар, бұл ұшайан тәріздес Крап. 07:22.580 --> 07:29.080 Өзіне төніп келе жатқан қауіпті сезген Крап құмның арасына кіріп кетіп, сонда жауы өтіп кеткенше тұғылып жатады. 07:29.080 --> 07:42.820 Алайда ұл жасырнып жатыпті айналадан еболып жатқан құм асындағы жылтыраған көзімен бағып жатады. 07:46.320 --> 07:50.640 Камбала бір көншік өңді пайдаланатын келесі бір суасты хайуана. 07:52.120 --> 07:56.100 Судың үстімен жүзіп келе жатқан сәтте ұл қызғылықты әрекет жасайды. 07:56.100 --> 08:00.280 Ол өзі жүзіп кележатқан тені су толқынның түсіне енеді. 08:01.040 --> 08:05.140 Ол судың қымдауыт және тасқа толу терең түбінде жүргенде, 08:05.760 --> 08:11.640 камбала ашық сұр түске өзгөрсе, балдыр су өсінділерінің жанына келгенде жасыл түсті бола қалады. 08:12.480 --> 08:15.560 Көбіне камбалы қымдауыт жерді демалған дұнатады. 08:15.560 --> 08:31.500 Бұл кезде оның түсімен бейнесі қасқағым сәтте қымдауыт айналаға ұқсап, өңің ауыстыра қойады. 08:31.500 --> 08:47.060 Біз жоғарды әңгіме еткен түршілігі елері бір сәтте өз түсін, бейнесін, қабығын, түпті көзін өзгөртуге лайықталып жаратылған. 08:47.660 --> 08:51.960 Олардың көзі көздері қымға құрып кеткен сәтте сұртағалып қойса да, 08:52.360 --> 08:57.800 айналасын суасты кеменің перископ аспабы түсі ақтанып зерттеуін жалғастыра береді. 08:57.800 --> 09:04.360 Деніз Каракатитсасы осы сияқты бір көншік өңнің маманы саналады. 09:05.240 --> 09:11.180 Бұл жануар өз түсін тере бедерінің түсін өте қысқа уақытта өзгірте алатындығы мен ерек селеледі. 09:16.520 --> 09:25.340 Жануарлар түсінің қоршаған ортаға лайық өзгіріске түсігі бұл қайуанаттардағы саналы қорғаныстетігінің бар екенін көәлендіреді. 09:27.800 --> 09:35.180 Алайда балықтар олардың түсін бірден өзгіртігі мүмкіндік беретін санадан да ойлау қабілетінен де жұрдай. 09:35.180 --> 09:47.020 Тіпті оларды мұндай ақыл ес болды деген күнің өзінде, олар түстерінің өзгіріңе қандай физиологиялық механизмдер әсер ететін қалай ажыратады. 09:47.020 --> 09:53.020 Бұл механизмдер олардың денесіне қалай орналасып, қалайша қызметін жандандырады. 09:55.660 --> 10:03.340 Ойлана да, ажырата да, жоспарлайда білмейтін балықтар бұл қасиеттерді өздерінде өздігінше дамыта алмайды. 10:03.340 --> 10:14.960 Сонда яқы түстің өзгіруіне жауапты мұндай күрдөлі жүйелердің теніз қайуандарында өздігінен пайдаболы салыуыда мүмкінемес. 10:14.960 --> 10:29.100 Мұндай аса нәзік дүйе мен бұл ерекшеліктердің мұрагерлі жол мен берліуі, бұл ақпараттардың олардың ағзасындағы генетикалық жүйесінде берліуі сөз жоқ олы жаратушының бар екенін әйгілейді. 10:31.200 --> 10:38.060 Бұлардың жаратушысы оларды жоқтан бар еткен өміріне қажетті қасиеттерді дарыпқан олық Алла. 10:44.960 --> 10:56.280 Дене тұрқының өзгөрігі 10:56.280 --> 11:10.900 Бір қатар теніз хайуандары жасырыны ұшын басқа да тәсілдерді пайдаланады. 11:10.900 --> 11:15.800 Мысал үшін мүнәбір жәндік мұқтап жасырын ғанды жоң көрі деген. 11:16.920 --> 11:22.460 Ол өзі тауы балған маржан бұтағын бүркені балып, теніз түбіндегі саяқатын жалғастыра береді. 11:23.420 --> 11:28.040 Бұл көпіршік балықтың жас өкілі аса мұқты жүзе алмайды. 11:28.760 --> 11:32.080 Сол себептен ол жатқыштардан жылдам қашып кете алмайды. 11:32.080 --> 11:37.980 Алайда көпіршік балық жауынан қорғанудың тамаша тәсіліммен керген. 11:39.680 --> 11:44.660 Қауып түнген жағдайды, көпіршік балық өзін өзі тұм үлкөйтіп үрлійді. 11:45.620 --> 11:51.400 Жақындап келе жатқан жұртқыш мұндай үлкөн жемтікке ауыз салалмай жайына кетеді. 11:52.760 --> 11:56.140 Мұна бір балықта осыған ұқсас тәсілдің есе. 11:56.820 --> 12:03.600 Көпіршік балықтан көліумі әрі бұл жабайы тектес балықтың денесінде көлдінің тікенектер жапсырылған. 12:03.600 --> 12:14.660 Жұртқыштың қабарын сезген сәтте жабайы тектес балық өзінің қалыпты кескінінен бірнеше есе өз көнші үрлі нөті де тікенегі бар домаланған шарғайналады. 12:16.040 --> 12:20.780 Мұндай кескің келбетке ауыз салуға еш кімніңде батылы бара қоймас. 12:25.580 --> 12:32.420 Егер ақылға салсақ, бұл балықтардың жауынан қорғану тәсілдері ойлы әрі алдыналы жоспарланған. 12:33.600 --> 12:43.680 Көпіршік балық пен жабайы тектес балықтың денелері де алдыналы жаратылған, әрі бұл жүйені керек кезінде іске қосарлық шоғырмен жарақтанған. 12:44.940 --> 12:55.680 Солай болса да, ойлау қабілеті жоқ, санасы жоқ бұл жануарлардың өздері мұндай шоғырды қорғаныз қабілетін өз денелерінен жасап шығыуы неғай бұл дүние. 12:55.680 --> 13:04.680 Табиғаттың жаратушысы олы қалла бұл балықтарды оларға керекті қорғаныз қаруымен бірге жаратқан. 13:04.680 --> 13:17.180 Сондаяқ ол балықтарға қоршаған ортаға лайық тіршілік қасиеттерінді артты. 13:17.180 --> 13:34.800 Біз жоғарыды әңгім еткен жәндіктер жердің шексіз мұқытының қойнауында өмір сүретін тіршілік елерінің тек аз бөлігін құрайды. 13:35.640 --> 13:41.100 Басқа мұндаған түрлі жануарлар өздерінің қорғанысына қайталан бас әдіс айлаларды қолданады. 13:41.100 --> 13:44.040 Тағы бір мысал – тақуас ұшай ана. 13:44.040 --> 13:51.220 Сұрт келбеті ғажайып тақуас ұшай аны өзіне лайықтап құмнан қазып алған қонысын мекендейді. 13:52.780 --> 14:00.280 Тамағыздеп шыққан ұшай аны өзінің қуатты қысқыш аяқтарымен таяу маңдағы медия өсімдігін жұлқа тартып алады. 14:02.960 --> 14:07.780 Содан соң медияны өткір соқпымен бірнеше бөлікке бөліп жейді. 14:14.040 --> 14:25.220 Осы сәтті тақуас ұшай аны өзіне жақындап қалған сегізаяқты байқайды. 14:26.380 --> 14:30.740 Оған ғырай айбат шеккен ұшай аны сегізаяқтың бетінің қайтарып тастайды. 14:30.740 --> 14:39.780 Егері сегізаяқ бұл әскертуге қыңбаса, сөшай аны оған көзінен дәлдеп тұрып соққы береді. 14:40.460 --> 14:43.740 Бұл текетірес екеуінің бірі жайына кеткенде жалғасады. 14:44.240 --> 14:50.940 Сөшай аны өз қарсыласының ең осал дзері көзі екенің алдынала анық білетіндей қимылдайды. 14:51.760 --> 14:55.740 Сол себептен бұл өз соққыларын сегізаяқтың көзіне бағыттайды. 14:55.740 --> 15:03.080 Сегізаяқты түрек ұғансы ұшай аны қарсыласының әбден тұқырғанын көрген соңғана өз әніне оралады. 15:03.080 --> 15:26.920 Теніз түбінің тұрғындарынан біз байқайтын тағы бір қорғаныз тәсілі бұл жалған көздер. 15:26.920 --> 15:32.800 Бір қатар балықтардың артқы жүзу қанаттарында көзге ұқсайтын үлкен дақтар бар. 15:34.720 --> 15:39.260 Осы екі жалған көздің арқасында олар үлкен балық болып көрінеді. 15:39.260 --> 15:46.500 Сонымен қатар бұл алдау тәсілі жұртқышты басшақтан емес артқы жүзу қанаттарына бас салуға етермелейді. 15:47.020 --> 15:49.980 Осы арқылы олар көбіне жауынан қашып құтып кетеді. 15:49.980 --> 15:53.780 Балықтың шың көзі үлкен қара жолақпен бүркем өлінген. 15:54.360 --> 15:58.300 Сөз жоқ, мұндай бойау балықтарда жайдан-жай пайда болған жоқ. 15:59.280 --> 16:01.280 Олардың қорғануына арнап жасалды. 16:06.080 --> 16:10.740 Бір қызығы бұл балықтың аяғымен құйырғын ажырату мүмкін емес. 16:10.740 --> 16:18.360 Жүзі ұқанатындағы көзің сүретін салыу, зертқыштан айласының асыруға таптырмайтын құрал. 16:18.760 --> 16:20.740 Мене тағы бір таңғаларлық көрініс. 16:20.740 --> 16:27.940 Мұна бір арасында балық жүзі бүрген бұтақшалар мен өсімділер, су өсімдігі емес кәді өлгі теніз аты. 16:34.660 --> 16:39.280 Ал сайқымазақ балық болса өзің ешбір зертқыш таппайтын жерде жасырынады. 16:39.280 --> 16:48.260 Ол өзі жайбарықа жылды бүрген аумақтағы өсімдіктер өзіне жұғысып кеткен кезгелген жәндікті сеспей қатыратындай аса күшті ұлмен ұланған. 16:48.720 --> 16:57.280 Алайда бұл ұқабығының сұртында өсімдік ұғын жоятын жылтыр пілен кәтәрізді қатпары бар сайқымазақ балыққа ешбір әсер етпейді. 16:57.280 --> 17:07.360 Бірнеше мәртез ғұсқаннан кейін бұл жәндікте арнайы иммунитет қалыптасатта ол жайбарықа жүзуын жалғастыра бөреді. 17:07.360 --> 17:16.340 Мұндай бүркеншік үңмен түрдің өзгеруі сияқты мұнанда басқа оңдаған қорғаныст әсілдері арнайы тәжіребемен не жылдар бойы қалыптасты. 17:17.100 --> 17:22.560 Немесе кездес оқпайды болды деген қарапайымғана қисынмен ақылы шенберінісі еспайды. 17:37.360 --> 17:58.980 Ойлау қабілетімен ақылы жоқ тіршілігі елері өз өмірлерінде өздеріне ғана лайықталып жаратылған жүйелерді пайдаланады. 17:58.980 --> 18:07.920 Тек қүдіреті күшті Алла тағала ғана бұл қасиеттерді оларға дарытып, мекендерін анықтаған. 18:12.480 --> 18:17.200 Бұл үджай қасиетті Құранның мұна бір аятында айтылады. 18:18.000 --> 18:20.760 Арабың әр нәрсені қорға ұша. 18:21.420 --> 18:22.940 Сабасыр өсі 21. аят. 18:28.980 --> 18:35.600 Симбиоз 18:35.600 --> 19:00.140 Көптеген тіршілігі елері сияқты теніз қайуанаттары да өмір сүру үшін бірінің қолға ұсына бірі зәру. 19:00.140 --> 19:10.340 Бір қатар жануарларға мезгіл сайын өз ағзаларын саңырау ғылақ немесе ауру тарататын жәндіктерден тазартып тұру керек болады. 19:10.780 --> 19:15.940 Алайда бұл жануарлар өздеріне қашетті бұл жұмыстармен өздері айналысы алмайды. 19:16.580 --> 19:19.860 Осы себептен олар көмікке басқа көршілерін шақырады. 19:19.860 --> 19:31.480 Бұл сәтте жайшылықта әрі жәндіктің жемтігін айналып кететін мұндай ұсақ жәндіктер ешбір қорқпастан көршісінің ағзасындағы зиянда тұршылы киелерін тазартып жейбереді. 19:32.500 --> 19:34.020 Екі жақты Дән Риза. 19:34.360 --> 19:40.560 Бірі өзіне қажетті қоректі тапсы, келесі сі жанын жегідей жеген зиянды заттардан арылады. 19:40.560 --> 19:52.560 Кейде Акула мен кет сияқты ең қауіпті теніз ұртқыштарының өзі мұндай тазартып жұмыстарына мұқташ болады. 19:57.560 --> 20:06.840 Олар жалданып келген ұсақ балықтардың тазартып жұмыстары мен еркін айналысуына ерік беріп, тіпті ауызына кірсеті ештене істемейді. 20:06.840 --> 20:14.800 Өзіне көмекке келген ұсақ балықтарға әрі жұртқыштар ешбір зиян жасамайды. 20:27.840 --> 20:36.740 Кішкентай тазалағыштар саналатын балықтар әшейінде қақарлы балғавас балықтың терісін зиянда паразиттерден тазартады. 20:37.240 --> 20:44.960 Олар өз үсімен айналысып жатқан кезді балғавас балық тазалағыштарды үркітетінде ешбір қимыл жасамастаны қатып тұрады. 20:46.160 --> 20:49.620 Олар өзірі әлдебір келісім жасалғандай ұнтымақта жұмысты дейді. 20:49.840 --> 20:55.120 Осылайша балғавас балық тазалағыш балықтың көмегімен әбден тазарып алады. 20:56.400 --> 20:59.520 Теніз таспақасы мен маржан балық. 20:59.520 --> 21:10.620 Көптігін маржан балықтар теніз түбінде тұршылы кетіп өсімділермен қоректенеді. 21:10.620 --> 21:19.420 Алайда бұл өсімділер олардың тамақтаны орационындағы бірден бір тамағымез. 21:19.420 --> 21:26.920 Сіздер көріп, отырғандарыңыздай маржан балық сондайық теніз таспақасының қабығына жабысқан балдырларды жейді. 21:27.640 --> 21:31.340 Теніз таспақасы әрдайын бұл балықтарға жақын жұрып, 21:31.660 --> 21:36.920 өзі істеуге екемізі шаруаны бұл балықтардың ұқтыярмен істеуіне мүмкіндік береді. 21:40.620 --> 21:59.540 Мұна бір тамы шағын су шаяны көптіген балықтардың ағзасын тазарту жұмыстарымен айналысуды өз мойнын алған. 21:59.540 --> 22:05.340 Әрі балықтар су шаянының оның аузында арыбері қимылдауына мүмкіндік беріп қойған. 22:05.340 --> 22:11.800 Тіпті кейде су шаянының жұмысын женілдеді үшін ұл ауызын барынша кең ашып ұстап тұрады. 22:18.100 --> 22:19.020 Шұғыр. 22:19.020 --> 22:30.940 Біз бағанадан бері бақылап тұрған тені жануарлары өздерің денесінде паразиттердің барекенінен дебей қабара. 22:31.480 --> 22:39.220 Тіпті оны білгенің өзінде ой санасы жоқ балықтар, саңырауылақтар мен ұлы қалдықтардың өздеріне зиянын ажыратуы өмкінемес. 22:41.020 --> 22:46.280 Тіпті мұны да білді дегенің өзінде ол заттардың тазарту керектігін қайдан білді. 22:46.280 --> 23:01.260 Сонымен қатар, олар мұнда іспен кім айналысатын, керек болған жағдайда кімді көмекке шағыру керектігін де біледі. 23:01.620 --> 23:10.060 Су асты шым шатырық жолдарымен жүрген олар құдды алдын ала келесіп қойғандай өздерінің көмекшілерімен жолғады. 23:10.060 --> 23:18.680 Басқа осы тәрізді балықтарға қауіпті жау болатыра, жұртқыш балықтар өздерінің тазалағыштарына еш тиіспейді. 23:18.680 --> 23:27.780 Керісінше, өзінің дене тұрғын түсін өзгердіу арқылы жайма шуақтанған олар кішкентай тазалағыштардың сеніміне күруге барын жатырсады. 23:33.760 --> 23:38.360 Бұл әрекеттерді балықтардың өздері жоспарылап құруы мүмкінемес. 23:38.360 --> 23:41.980 Олар өздігіне мұндай ауыз біршілікке келіуде мүмкінемес. 23:41.980 --> 23:49.220 Бұл жануарлар Алла Тағала оларға орнатқан өзірі келісіммен ұнтымақ шартын мүлтіксіз орындайды. 23:55.760 --> 24:03.780 Бұл жануарларды өзірі ұнтымақтасып түршілік етуге, олар пайда болы салғаннан бер ұлы Алла Тағала бағыттап отырған. 24:11.980 --> 24:28.640 Бұл тұғырасында Құран аяттарының бірінде дегенмен, көктермен жердегі әр нәрселер 12, олар түгіл оған бой ұсынады, деп аталған бағыра сүресі 116 аят. 24:28.640 --> 24:42.120 Теніз қайуанаттарының көптігін адамдар әлі біле бермейтін мұндай ғажайып түршілік әрекеттері ойлана білетін санал адамдар үшін үлкен ұғи бірат. 24:42.580 --> 24:50.120 Өзі жаратқан жәндіктері арқыл Алла Тағала өзінің қуатын, шексіз даналығын және өнерін пашетеді. 24:50.120 --> 25:00.600 Эволюция теориясының қателіктері 25:00.600 --> 25:20.940 19-шы қасырда ағылшын табиғаттан ұшысы Шарлз Дарвен негізін қалаған эволюция теориясы дүниенің жаратылғанын жоққа шығарады. 25:20.940 --> 25:29.240 Бұл теорияның айтыуынша барлықтыры жәндіктер бір түрден келесі түрге кездесі өтіу арқылы пайда болған деп санайыз. 25:30.600 --> 25:40.920 Алайда табиғатқа зер села қарай отырып, 25:40.920 --> 25:49.120 ондағы тіршілік елерінің ерекшеліктерін саралай кергенде Дарвендік эволюция теориясының түбег үйлі қатекенін көрігі болады. 25:49.120 --> 26:06.840 Біріншіден, тіршілік елерінің денелерінде жұмыс теп тұрған өзінің күрдөлігі жағынан таңға жайып кешенді жүйелермен, 26:06.840 --> 26:12.700 ағзалар эволюционистер айтқандай өздігінен пайда болып және кезең сайын жетілуі мүмкінеміз. 26:13.340 --> 26:18.180 Жануарлардағы мұндай жүйелердің болуы өмірдің саналы жол мен жаратылғанын дәлелдейді. 26:18.180 --> 26:29.020 Бұл филімдегі көріністерді соның түрі дәлелі. 26:29.320 --> 26:36.540 Көз құрлысы ерекше әрі осы арқылы құмға жасыр навалып айналадан е болып жатқандан қабардар Краппен Камбала. 26:38.460 --> 26:44.760 Немесе, қасқағым сәтте арнайы кілеткаларының жәрденмен қоршаған ортасы мен сүңісіп кететін сегіз аяқ. 26:48.180 --> 26:56.560 Арт жақтарындағы жалған көздермен өз жауларын үркітетін балықтар. 27:03.940 --> 27:11.760 Тағыда осы сияқты басқа көптіген тіршілігі елері алдынала ойластырылған ұлы жоспардың іске асқан мұсқасы. 27:18.180 --> 27:36.120 Екіншіден, тасқа айналған қалдықтарды зерттеу барысында жер бетіндегі түрлі жануарлар біздің планетамызда бірден пайда болып, қандайда бір жетілі өрен өтпегені байқалып отыр. 27:36.120 --> 27:43.980 Эволюция теориясы болса, жер бетіндің мекендеген тіршілігі елерінің арасында аралық бұғын болған дейді. 27:52.120 --> 28:00.100 Алайда ғалымдар бұл түзірімға дәлел боларлық ешқандай аралық бұғынды дәне олардың түрлерін тапқан жоқ. 28:06.120 --> 28:16.560 Тасқа айналған сұйық қалдықтарын саралағанда бізге белгілі ежелден кележатқан балықтарын түрлері жер бетінде бірден өздеріні керекті дене тұрғымен бірге жаратылған. 28:16.560 --> 28:22.380 Бұл балықтар түрі оларға дейін өмір сүрген омыртқасыз теніз жануарларына ұқсамайды. 28:22.380 --> 28:37.240 Осын дай күрдөлі сұрақтарды эволюция теориясын жақтаушы палеонтол ғалым Жеральд Тот өзінің сүйекті балықтардың эволюция затты мақаласында көтереді. 28:37.240 --> 28:54.760 Қалдықтарды сараптау көрсеткенінде сүйекті балықтардың барлық үш түрі шамамен бір мезгілде пайда болған. 28:54.760 --> 29:00.280 Олар өзірі құрлым жағынан ерекшеленіп жыртқыштардан қорғанудың ғажап тәсілдері мен керген. 29:01.080 --> 29:02.800 Ендеше олар қалай пайда болды. 29:03.160 --> 29:05.780 Қандай қуат оларды бір-бірінен өзгіші етті. 29:06.340 --> 29:08.900 Қорғанызға қажетті екемділікті қайдан мен керді. 29:09.720 --> 29:15.100 Несебептен дене тұрқында олардың ататегі деп саналатын бұрынғы түрлердің еш әзі жоқ. 29:21.160 --> 29:24.500 Мұның себебі балықтардың ататегі жоқ. 29:24.840 --> 29:27.200 Олар басқа түрдегі жануарлардан шықпаған. 29:27.620 --> 29:30.220 Олар бізге белгілі қазіргі түрінде жаратылған. 29:30.220 --> 29:37.040 Эволюционисттерді тұғырыққа түрейтін тағы бір тені жәндіктерінің топын электр балықтары ұрайды. 29:37.540 --> 29:41.040 Өз денелерінен электр қуатын өндіріп шығаратын, 29:41.100 --> 29:46.480 және оны қорғаныс мақсатында қолданатын бұл мақлықтар шын мәнінде жаратылыстың ғажабы. 29:46.480 --> 29:55.500 Кейбір балықтар өздерінен 500 вольт қуатындағы энергия тоғыны өндіріп шығарады. 29:56.140 --> 30:00.300 Бұдан басқа құрлымы бір-бірінен өзгеше электр балықтары да бар. 30:03.380 --> 30:11.280 Эволюционисттер осынау электрлы мақлықтардың арасында қандай эволюциялық байланыс болуы мүмкінекеніне ешбір дәлел айта алмайды. 30:11.280 --> 30:22.100 Эволюция теориясының негізін салушы Шарлз Дарвин электр балықтарының жұмбағына баса ұртқаннан кейін бір қатар қоғыртынды жасауға мәжір болды. 30:22.860 --> 30:30.280 Өзінің түрлердің шығыу атты кітабының теорияның қиындықтары деп аталатын тарауында ол келесі сөздерді жазған. 30:32.140 --> 30:36.360 Электр балықтары менің теорияма елеулі қиындықтар тоғызады. 30:36.360 --> 30:43.020 Себебі бұл ғажайып ағзалардың қалыптасуына дейінгі кезен қандай қадамдармен келгенін елестеті ұқиын. 30:44.480 --> 30:49.400 Алайда бұл электрлі ағзалар келесі мүмкін бұдан да елеулі қиындықтар тоғызады. 30:49.760 --> 30:54.200 Бұл белгілер олармен туыстығы тұм алыст түрлердеде кездеседі. 30:54.200 --> 31:04.880 Шындығында да дарибенің қиындықтарында шек жоқ. 31:05.440 --> 31:13.180 Себебі су астында тұршылы кететін әрбір жануар өзіне тән ерекшеліктерімен дараланып, олардың жаратылғанына дәлелі болалады. 31:13.180 --> 31:19.060 Мұна бір балық мәселен аңауылаудың тамаша тәсілін тапқан. 31:19.060 --> 31:25.400 Ол өз жемтігін басының қасынан өсіп шыққан қармақ сияқты арнайы ағзасымен алдар қатып ұстайды. 31:36.860 --> 31:41.500 Секіргіш балық геометриялық дәлдіктегі өлшемді менгергені соншалық, 31:41.500 --> 31:47.920 ауадағы насек оның тұрған орның дәл анықтап су астынан көріністің бұлдырлығына қарамастан дәл бай қайды. 31:49.320 --> 31:53.180 Өз жемтігін ол ауызнан ататын су оқтарымен қағып түсіреді. 31:55.500 --> 32:01.320 Амазон көз өнін мекен ететін тағы бір балық түрі су үшінен бір метрге дейін істекір алады. 32:01.320 --> 32:08.060 Тағы да қиылу бұрышын геометриялық дәл анықтағаның арқасында жемтігін қағып жейді. 32:08.060 --> 32:28.480 Бұл жануарлардың барлығы бізге бір ғана ақиқатта егілейді. 32:28.480 --> 32:33.580 Әрбір түршілік есі оны жаратқан Алла тағаланың бар екенінің дәлелі. 32:33.580 --> 32:46.500 Әрбір түршілік есі жеке ағзасы бар күрделі өмір сүрі жүйесімен жарақтанған дене құрлысы мен түрі түсі өзгіші болып өте ғажайып өнір шедевірін құрайды. 32:48.500 --> 32:54.180 Кезгелген өнір туындысының өзінің жаратушының шеберлігін әйгілейтіңне сөз жоқ. 32:54.180 --> 33:06.060 Теніз қойнауындағы мұндай ғажайыптар бізге барлық теніздер мен сулардың құрғақ пен көктің есі ұлық Алланың шеберлігін пашетеді. 33:06.060 --> 33:24.340 Осы сияқты ұлық Алланың тендесі жоқ жаратушылы өнірі туырасында Құран аяттарында бұлай делінген. 33:24.340 --> 33:35.360 Ол Аллах жаратушы, жоқтан баретушы, әрі бейнелушы, аттардың ең көркемі оған тән, көктірмен жердегі әр нәрсе оны дәріп дейді. 33:35.360 --> 33:37.680 Ол өте үстің аса дана. 33:38.760 --> 33:40.680 Қашыр сүресі 24-ніш аят. 33:48.120 --> 33:54.560 Филімді қазақ тіліне аударған Еркіністам Шалов Қазақстан ұлттық телеарнасы 2003 жыл. 34:05.360 --> 34:13.360 Әіні! 34:13.360 --> 34:43.340 Әріңіздіңіздіңіздіңіздің өте өте туза 34:43.360 --> 34:48.360 Маған��.