1
00:00:00,000 --> 00:00:29,980
MÜZİK

2
00:00:30,000 --> 00:00:35,780
Hayatımızda görüntüler müthiş bir hızla akıyor ve biz de her şeyi gördüğümüzü düşünüyoruz.

3
00:00:36,300 --> 00:00:38,020
Gerçek ise bundan çok uzak.

4
00:00:38,740 --> 00:00:43,100
Gözlerimiz yaşanılan her şeyi görmek için kimi zaman çok yavaş kalabilir.

5
00:00:43,920 --> 00:00:50,840
Göz kırpmamız yaklaşık 50 milisaniye ve gördüklerimizi beynin algılaması ise 150 milisaniye sürer.

6
00:00:51,620 --> 00:00:54,020
Biz bu zaman atlamasının farkında bile değiliz.

7
00:00:54,440 --> 00:00:56,920
Yaşamımızı gayet rahat devam ettirebiliyoruz.

8
00:00:56,920 --> 00:01:03,000
Oysa bu birkaç milisaniyede gerçekleşen hiç görmediğimiz olağanüstü şeyler var.

9
00:01:03,740 --> 00:01:06,880
Dünya fark edemeyeceğimiz hızlı olup biten çok şeyle dolu.

10
00:01:07,600 --> 00:01:13,120
Hızlı çekim kameralar görüşümüzden binlerce hatta milyonlarca kez daha hızlı görüntü yakalarlar.

11
00:01:14,000 --> 00:01:21,280
Son yıllarda geliştirilen bu kamera teknolojisi sayesinde gözümüzün limitlerini aşıyor ve hiç görmediklerimizi görebiliyoruz.

12
00:01:21,280 --> 00:01:25,880
Yıldırım

13
00:01:25,880 --> 00:01:37,280
Yüksek hızlı kameraların 300 kez yavaş çekimle kaydetme tekniği sayesinde yıldırımlar hakkında yeni bilgiler elde edildi.

14
00:01:39,660 --> 00:01:43,580
Dünyada her saniye yaklaşık 100 kez şimşek çakar.

15
00:01:43,580 --> 00:01:49,320
Gökyüzünden süzülen bu elektriğin miktarı kimi zaman 1 milyar volta kadar ulaşıyor.

16
00:01:50,120 --> 00:01:57,040
Güçlü bir fırtına, Hiroşimaya atılan atom bombasından 100 kat daha fazla enerji açığa çıkarmaktadır.

17
00:01:58,220 --> 00:02:01,620
Gözlerimizle enerjinin bulutlardan aşağı doğru indiğini görürüz.

18
00:02:01,620 --> 00:02:07,540
Ama elektriğin kimi zamanda yerden bulutlara doğru uzandığı yakın zamana kadar bilinmiyordu.

19
00:02:08,460 --> 00:02:15,640
Şu anda izlediğiniz görüntüde yıldırım elektriğinin aşağı doğru düşmek yerine yukarı doğru hareket ettiğini rahatlıkla görebiliyoruz.

20
00:02:16,300 --> 00:02:19,180
Bu yıldırım düşerken çok şaşırtıcı bir şey yaşanıyor.

21
00:02:20,160 --> 00:02:22,000
Yerden de buluta doğru bir akım oluyor.

22
00:02:22,940 --> 00:02:28,940
Yerden 100 metre yükseklikte bu iki akım birleşiyor ve iletkenliği çok fazla olan bir koridor oluşuyor.

23
00:02:28,940 --> 00:02:33,800
İşte bundan sonra yıldırımı Allah'ın dilemesi dışında hiçbir şey durduramaz.

24
00:02:34,560 --> 00:02:38,400
Pozitif yük hızla buluta doğru onu nötr hale getirmek için yükselir.

25
00:02:39,160 --> 00:02:46,600
Bu koridordan yerden göğe doğru neredeyse ışık hızının 3'te 1'i hızla yükselen akım, yıldırımın göze gelen şiddetli ışığını da oluşturur.

26
00:02:48,240 --> 00:02:51,200
Yıldırımın kolları toprağa ulaşmak için uygun bir yer alar.

27
00:02:52,500 --> 00:02:57,760
Saatte 161 bin kilometre hızla ilerleyen yıldırım, göremeyeceğimiz hıza sahiptir.

28
00:02:58,940 --> 00:03:03,240
Görüntülerde izlediğimiz yerden yukarı doğru uzanan yıldırımın elektriği çok şiddetli.

29
00:03:03,780 --> 00:03:05,560
Yıldırımdan daha fazla yük taşıyor.

30
00:03:06,480 --> 00:03:09,620
Biz bu ters yıldırımın belirgin hareketini tam anlamıyla göremeyiz.

31
00:03:10,360 --> 00:03:12,080
Şimşeğin yere düştüğünü görebiliriz.

32
00:03:12,520 --> 00:03:14,300
Belki biraz titrediğini görebiliriz.

33
00:03:14,680 --> 00:03:16,720
Fakat tüm görebileceğimiz budur.

34
00:03:18,340 --> 00:03:22,140
Tek bir şimşek çıkışı 1500 megajül enerji ihtiva edebilir.

35
00:03:22,140 --> 00:03:27,460
Bu enerji 6 ay boyunca 100 vatlık bir ampülü aydınlatabilecek güçtedir.

36
00:03:28,100 --> 00:03:32,540
Ama bilim adamları şimşeğin çalışma prensibinin yalnızca temellerini biliyor.

37
00:03:34,220 --> 00:03:40,760
San Antonio'daki Güneybatı Araştırma İstitüsü'nde heliofizyolok olan Maher Daye bunu değiştirmeye hedefliyor.

38
00:03:41,860 --> 00:03:45,860
Bilim adamı bir fırtına bulutunun içine bakır telli bir roket fırlattı.

39
00:03:45,860 --> 00:03:52,680
Etrafındaki hava ısındıkça genişleyip sıkışan yıldırımda oluşan ses dalgalarını 15 mikrofon yakaladı.

40
00:03:54,280 --> 00:03:57,500
Sonuç gök gürültüsünün ilk akustik resmi.

41
00:03:58,600 --> 00:04:06,140
Araştırmacılar buradan yıldırımın oluşması için ne kadar enerji harcandığını ve bunun ne kadarının ses olarak yayıldığını hesaplayabilecekler.

42
00:04:06,140 --> 00:04:17,860
Burada sadece bir yönüne ele aldığımız şimşeğin tüm özelliklerini göz önünde bulundurduğumuzda ne kadar hayranlık uyandırıcı bir yaratılış ile karşı karşıya olduğumuzu görürüz.

43
00:04:18,580 --> 00:04:22,600
Şimşek çevremizdeki birçok şey gibi bir yaratılış harikasıdır.

44
00:04:22,600 --> 00:04:32,820
Gözle görülemeyen artı ve eksi yüklü parçacıkların arasından böylesine büyük bir gücün çıkması şimşeğin üstün bir aklın yüce Allah'ın eseri olduğunu göstermektedir.

45
00:04:32,820 --> 00:04:41,840
Ayrıca bu güçten bitkiler için faydalı olan azot moleküllerinin ortaya çıkması şimşeğin birçok amaçla özel olarak yaratıldığında ispatlar.

46
00:04:42,820 --> 00:04:45,980
Allah şimşeğe Kur'an'da özel olarak dikkat çekmiştir.

47
00:04:46,660 --> 00:04:50,920
Kur'an'daki surelerden biri olan Rad suresinin anlamı gök gürültüsüdür.

48
00:04:51,060 --> 00:04:58,080
Allah şimşek ile ilgili ayetlerde şimşeği bir korku ve umut olarak insanlara gösterdiğini bildirmiştir.

49
00:04:58,640 --> 00:05:02,580
Gerçekten de şimşeğin çakması yağmurların yağacağına işarettir.

50
00:05:02,920 --> 00:05:11,400
Ve yağmurlar ya ekinlere bereket olarak umut verecektir ya da sel, taşkın, toprak kayması gibi felakete sebep olarak insanları korkutacaktır.

51
00:05:12,120 --> 00:05:14,080
Allah Kur'an'da şöyle bildirmiştir.

52
00:05:14,700 --> 00:05:16,000
Şeytandan Allah'a sığınırım.

53
00:05:16,000 --> 00:05:28,480
Size bir korku ve umut unsuru olarak şimşeği göstermesiyle, gökten su indirmek suretiyle, ölümünden sonra yeri onunla diriltmesi de onun ayetlerindendir.

54
00:05:29,120 --> 00:05:33,580
Şüphesiz bunda aklını kullanabilecek bir kavim için gerçekten ayetler vardır.

55
00:05:34,020 --> 00:05:35,840
Rum suresi 24. ayet.

56
00:05:35,840 --> 00:06:05,820