WEBVTT 00:00.000 --> 00:11.220 Bitkiler ve Hayvanlar Yardımlaşıyor 00:11.220 --> 00:16.140 Çok değişik amaçlarla bitki yetiştiririz. 00:16.660 --> 00:20.900 Meyve ve sebze için, bitkilerin tohumları olan fındık fıstık gibi yemişler için, 00:21.480 --> 00:23.760 pamuk gibi bitkiler ise lifler için yetiştiririz. 00:24.420 --> 00:28.040 Hayvanlarımızı da yine geniş çayırlarda otlarla ve samanla besleriz. 00:28.040 --> 00:32.120 Bitkiler hayatımızın her yönünde, her açıdan bize gerekli. 00:32.960 --> 00:38.380 Bir önceki bölümde bitkilerin potosantez gibi müthiş bir sistemle kendi besinlerini üretebildiklerinden bahsettik. 00:39.360 --> 00:41.900 Peki bitkiler kendi kendilerine de çoğalabiliyorlar mı? 00:42.500 --> 00:43.160 Çoğu zaman hayır. 00:44.000 --> 00:46.680 Bitkiler çoğalabilmek için yardımcılara ihtiyaç duyarlar. 00:47.320 --> 00:52.500 Bu yardımcıların büyük bölümü böcekler alemindendir ve çoğu zaman da bu yardımcılar arılar olur. 00:52.500 --> 00:58.700 Arılar olmasaydı bitkiler alemindeki birçok tür gelişemeyecek ve neslini devam ettiremeyecektir. 00:58.700 --> 01:05.980 Bitkiler ve arıların vazgeçilmez ortaklığı 01:05.980 --> 01:15.620 Simbiyotik yaşam örneklerinin en önemlilerinden biri, bitkiler ve arılar arasındaki ilişkidir. 01:16.440 --> 01:21.020 Bitkilerin çoğalması için böcekler tarafından tozlaşmaya ihtiyaçları vardır. 01:21.020 --> 01:25.160 Birçok çiçekli bitki içinde tozlaşmayı arılar sağlar. 01:26.660 --> 01:33.260 Tozlaşma demek bir bitkinin döllenmesi yani tohumlarının üretimi için polenlerinin taşınmasıdır. 01:34.240 --> 01:39.640 Çiçeklerin polenlerini yayıp döllenebilmesi için arılar çiçeklerin üzerinde tek tek gezerler. 01:40.620 --> 01:45.040 Arılar bir yandan bal üretebilmeleri için gereken kıymetli nektarı toplarken, 01:45.040 --> 01:50.040 bir yandan da onlarca çiçek ve ekini dölleyip bitkilerin çoğalmasını sağlarlar. 01:51.020 --> 01:53.800 Bu tozlaşma hayatidir. 01:54.500 --> 02:01.660 Tozlaşma olmasa, ağaçlar ve bitkiler meyvelerini üretemeyecekler ve çok da uzun süre yaşamlarını sürdüremeyeceklerdi. 02:03.060 --> 02:07.700 Peki bu bitkiler ilk başta arılar tarafından döllenmeden nasıl var olabilirler? 02:08.420 --> 02:13.300 Veya arılar yiyecek olarak bitkilerden nektar sağlamadan nasıl var olabilirler? 02:14.100 --> 02:17.440 Şüphesiz biri olmadan diğerinin olması mümkün değildir. 02:17.440 --> 02:22.900 Böyle bir uyumu tesadüflerle açıklamaya çalışmak elbette ki anlamsız olacaktır. 02:23.680 --> 02:31.020 İç bir tesadüf, iki farklı türdeki canlıya, birbirlerine tam uyumlu olacak şekilde fiziksel özellikler kazandıramaz. 02:31.700 --> 02:36.340 Bu uyum, her iki canlının da tek bir yaratıcı tarafından yaratıldıklarını kanıtlar. 02:37.120 --> 02:45.860 İkisi de aynı anda Allah'ın kusursuz yaratmasıyla tam bir uyum içinde ve birbirlerinin ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde yaratılmıştır. 02:45.860 --> 02:53.640 Rabbin bal arısına vah etti. 02:54.260 --> 02:59.320 Dağlarda, ağaçlarda ve onların kurdukları çardaklarda kendine evler edin. 03:00.060 --> 03:01.640 Sonra meyvelerin tümünden ye. 03:02.320 --> 03:06.000 Böylece Rabbinin sana kolaylaştırdığı yollarda yürü, uç. 03:06.000 --> 03:09.700 Onların karınlarından türlü renklerde şerbetler çıkar. 03:10.320 --> 03:12.360 Onda insanlar için bir şifa vardır. 03:13.340 --> 03:17.480 Şüphesiz düşünen bir topluluk için gerçekten bunda bir ayet vardır. 03:17.480 --> 03:29.500 Bazı bitkilerin nektarı çiçeğinin derinliklerinde bulunur. 03:29.500 --> 03:36.720 Bu ilk bakışta böceklerin nektar toplamalarını, dolayısıyla çiçeğin döllenmesini zorlaştıracak bir dezavantaj gibi görünebilir. 03:36.720 --> 03:42.860 Ancak Allah böreç çiçeklerin polenlerini taşıyabilecek uygun yapılara sahip canlılar da yaratmıştır. 03:43.840 --> 03:51.180 Ortak yaşam örneklerinin en çarpışılarından biri de aviz ağacı olarak bilinen yukalardır ve yuka güvesi arasındaki beraberliktir. 03:51.180 --> 04:02.840 Yuka bitkisinin üzerinde uzun yapraklardan oluşan bir rozet şekli, bunun tam ortasında da krem renkli çiçekleri taşıyan bir sap bulunur. 04:03.400 --> 04:07.460 Bu ağacın özelliği polenlerinin eğilimli bir bölgede bulunmasıdır. 04:08.720 --> 04:14.220 Bu yüzden bitkinin çiçek tozunu ancak bu yapıya uygun olan farklı bir güve türü toplayabilir. 04:14.840 --> 04:15.740 Yuka güvesi 04:15.740 --> 04:24.300 Yuka güvesi topladığı çiçek tozlarını birbirine bastırarak top şekline sokar ve bunu başka bir yuka ağacı çiçeğine götürür. 04:25.440 --> 04:28.260 Önce çiçeğin dibine iner, yumurtalarını bırakır. 04:28.260 --> 04:37.660 Sonra tepeciye çıkar ve çiçek tozu topunu çiçeğin tepeciğine vurarak polenlerinin dökülmesini sağlar ve böylece bitkinin döllenmesi gerçekleşmiş olur. 04:37.660 --> 04:46.620 Bunu yapmasının sebebi, bir süre sonra yumurtadan çıkacak olan güve larvalarının bitkinin buradaki tohumlarıyla beslenecek olmasıdır. 04:49.060 --> 04:54.060 Yuka güvesi bitkiyi tozlarken bitkinin tohumlarıyla larvalarına yiyecek sağlamış olur. 04:54.720 --> 04:59.380 Yuka bitkisi de güve sayesinde tozlaşarak çoğalır ve neslini devam ettirir. 04:59.380 --> 05:04.280 Ne yuka ne de yuka güvesi bir diğeri olmadan var olamazlar. 05:05.140 --> 05:09.100 Güvenin larvasını beslemek için yuka bitkisinin tohumlarına ihtiyacı vardır. 05:10.220 --> 05:15.340 Aynı şekilde yuka bitkisi de ancak ve ancak bir yuka güvesi sayesinde polen yayabilir. 05:16.720 --> 05:25.920 Yuka ağaçları ve yuka güveleri üzerinde çalışmalar yapan Harvard Üniversitesi'nden evrimci bir biyolog olan Christopher Smith, bu ilişkiyi şöyle açıklıyor. 05:25.920 --> 05:31.300 Bunun nasıl ortaya çıktığını tahmin etmek akıllara durgunluk veriyor. 05:31.960 --> 05:35.780 Sanki neredeyse yuka ağacı ve güvesi birbirleri için yaratılmışlar. 05:37.640 --> 05:40.920 Evet, yuka ağacı ve yuka güvesi birbirleri için yaratılmışlardır. 05:42.060 --> 05:51.800 Biri olmadan diğeri var olamayan bu iki canlı, evrim teorisinin bilim dışı mantıklarına göre çok uzun zamanlar içinde ayrı ayrı çok küçük değişikliklerle nasıl gelişmiş olabilir? 05:51.800 --> 06:02.580 40 milyon yıldır var olduğu tespit edilen bu ortak yaşam örneğinde bu iki canlının da var olması için aynı anda ve hep aynı özelliklerle yaratıldıkları çok açıktır. 06:03.740 --> 06:09.260 Güve larvalarının beslenmesi ve ağacın döllenmesi birbirine son derece uyumlu bir şekilde gerçekleşir. 06:09.260 --> 06:15.000 Doğadaki bu birbiriyle tam uyumlu düzeni yaratan ağacın kendisi ya da güve değildir. 06:15.560 --> 06:16.700 Tesadüfler de değildir. 06:17.360 --> 06:24.260 Bir bitkinin ya da bir böceğin başka bir canlının ihtiyaçlarından haberdar olması, kendi ihtiyacına çare olması mümkün değildir. 06:25.260 --> 06:28.720 Pek çok örneğini gördüğümüz bu kusursuz uyumu yaratan Yüce Allah'tır. 06:28.720 --> 06:36.160 Şüphesiz müminler için göklerde ve yerde ayetler vardır. 06:36.160 --> 06:43.360 Sizin yaratılışınızda ve türetip yaydığı canlılarda kesin bilgiyle inanan bir kavim için ayetler vardır.