WEBVTT

00:00.000 --> 00:10.620
Hayvanların ortak yaşamı

00:10.620 --> 00:18.000
Ortaklaşa Temizlik Operasyonu

00:18.000 --> 00:25.120
Hayvan türleri içinde de birbirleriyle yardımlaşanlar vardır.

00:25.120 --> 00:32.620
Örneğin köpek balıkları gibi büyük balıkların yemek yedikten sonra dişlerinin aralarında yiyecek artıklarının kalması normaldir.

00:33.520 --> 00:39.620
Bu parçacıklar zaman içinde hastalıklar veya yemek yemelerini zorlaştıracak tehlikeli maddeler üretebilir.

00:40.240 --> 00:48.940
Bazı küçük balık türleri, biyolojik birer diş fırçası gibi büyük balıkların dişleri arasında dolaşarak ağızlarında kalan artıkları temizlerler.

00:48.940 --> 00:56.420
Küçük balıklar kendileri için bu kadar tehlikeli olabilecek bu ortamda gayet güven içinde temizlik işlerini bitirirler.

00:57.440 --> 01:03.800
Aslında büyük balıklar istedikleri an ağızlarını kapatarak küçük balıkları yiyebilecekken bunu yapmazlar.

01:03.800 --> 01:13.580
Eğer Darwinismin savunduğu şekilde doğada güçlü olan hayatta kalıyorsa, büyük balıklar kolayca elde edebileceği bu ziyafetten niçin vazgeçiyorlar?

01:13.580 --> 01:19.380
Benzer bir ilişki bazı temizleyici küçük kuşlar ve sürüngenler arasında da vardır.

01:19.920 --> 01:27.360
Timsahların ağzındaki parazitleri temizlemek için gelen yağmur kuşları gibi küçük kuşlar güvenli bir şekilde temizliklerini yaparlar.

01:27.980 --> 01:33.700
İşleri bittikten sonra da timsahlar aç olsun veya olmasın, yara almadan oradan uzaklaşırlar.

01:33.700 --> 01:44.200
Nasıl olur da normal şartlarda av ve avcı konumundaki bu iki farklı hayvan türü bir temizlik operasyonunda ortak olabilirler?

01:45.000 --> 01:48.920
Eğer bu ortaklık evrimcilerin söylediği gibi zaman içinde gelişmiş olsaydı,

01:49.420 --> 01:56.200
timsah ağzını temizletmenin faydalı bir şey olduğuna karar verene kadar kaç tane temizleyici kuş timsah tarafından yenirdi?

01:56.440 --> 02:02.800
Aynı şekilde niçin kuşlar timsahların kendi türlerini yediklerini bile bile ağızlarını temizlemeye giderdi?

02:03.700 --> 02:09.120
Temizlik işinde görevli başka kuşlar da vardır.

02:09.800 --> 02:16.840
Örneğin kırmızı gagalı sığır kuşları, zebraların, zürafaların, impalaların üzerindeki zararlıları yerler.

02:17.300 --> 02:24.180
Bu şekilde sığır kuşları, karınlarını doyururken diğer canlılarda üzerlerindeki tüm zararlıları temizletmiş olur.

02:24.600 --> 02:29.540
Sığır kuşlarının görevi sadece temizlik değil, aynı zamanda uyarıdır.

02:29.540 --> 02:35.260
Bir tehlike olduğunda sığır kuşları yukarıya uçar ve bir uyarı sesi çıkarır.

02:37.260 --> 02:39.960
Böylece misafir olduğu canlıyı uyarır.

02:39.960 --> 02:47.780
Karada olduğu gibi deniz altında da çeşitli arkadaşlıklar var.

02:48.940 --> 02:52.020
Gobi balığı ve karides arasında harika bir ev arkadaşlığı vardır.

02:52.960 --> 02:57.380
Birbirinden farklı bu iki canlı türü şaşılacak derecede uyumlu ev arkadaşlarıdır.

02:57.380 --> 03:00.080
Şimdi bu muhteşem bir kilinin hikayesini izleyelim.

03:09.960 --> 03:16.060
Deniz sabahında barınacak bir yere ihtiyaç duyan Gobi balığı, kendisine bir yuva kazamaz.

03:16.820 --> 03:21.680
Karides ise kolayca derin bir yuva kazabilir ve burayı akıntılara karşı koruyabilir.

03:24.180 --> 03:30.160
Ancak onun da yuvayı meraklı canlıların istilasından korumak için yardıma ihtiyacı vardır.

03:30.820 --> 03:33.880
Çünkü karideslerin gözleri balıklar gibi keskin değildir.

03:34.600 --> 03:37.720
Onlar antenlerini göz gibi kullanarak hareket ederler.

03:37.720 --> 03:41.840
İşte böylece şaşırtıcı bir arkadaşlık öyküsü başlar.

03:42.320 --> 03:47.940
Karides'in kendi ihtiyacına göre daha büyük yaptığı bu yuvayı koruma görevini Gobi balığı üstlenir.

03:48.520 --> 03:53.280
Bir saldırganın yuvaya yaklaşması durumunda Gobi balığı kuyruğunu sürekli titretir.

03:53.540 --> 03:59.660
Karides anteniyle bu titreşimi hemen algılar ve tehlikeye karşı ortak savunmaya geçerler.

04:00.200 --> 04:03.120
Fakat Gobi yuvadaki nöbetini hiç bırakmamalıdır.

04:03.120 --> 04:08.200
Aksi takdirde etrafta bekleyen avcılar karidesi hemen hedef alabilirler.

04:08.200 --> 04:25.980
Burada Gobi balığı, karidesin adeta gözü, kulağı olur ve onu tehlikelerden korur.

04:26.520 --> 04:30.380
Karides de Gobi balığına onun yapamayacağı güzel bir yuva sunar.

04:30.380 --> 04:38.240
Karides hem kendisi hem ev arkadaşı için korunaklı bir yuva yapmanın yanında buranın temizliğini de sağlar.

04:39.120 --> 04:44.660
Okyanus akıntıları yüzünden sürekli yuvanın içine doğru kayan kumları temizleme görevi karidesindir.

04:45.240 --> 04:49.460
Bunu yapmazsa yuvası birkaç saat içinde tamamen bozularak yok olur.

04:50.180 --> 04:54.960
İşte bu iki arkadaş müthiş bir koordinasyonla birbirlerine yardımcı olurlar.

04:54.960 --> 05:04.840
Burada düşünülmesi gereken karidesle Gobi balığının nasıl bu kadar uyumlu olduklarıdır.

05:05.640 --> 05:09.280
Karides, balığın yuvaya yerleştikten sonra kendisini yemeyeceğinden,

05:09.860 --> 05:13.280
balık da karidesin onu her zaman tehlikeye karşı uyaracağından emindir.

05:13.640 --> 05:21.700
Bu iki canlıya var oldukları ilk andan itibaren beraber ve uyum içinde yaşayabileceklerin bilgisini ilham eden yüce Allah'tır.

05:24.960 --> 05:30.360
Hermit Yengeci ve Anemonların İşbirliği

05:30.360 --> 05:38.300
Denizlerdeki bir başka işbirliği, Hermit Yengeçleri ve Anemonlar arasındadır.

05:39.220 --> 05:41.720
Hermit Yengeçlerinin koruyucu kabukları yoktur.

05:42.320 --> 05:46.380
Bu yüzden boş salyangoz kabuklarını bulur ve bunların içine yerleşir.

05:46.820 --> 05:50.540
Hermit Yengeçlerinin kabuklarının üzerlerinde bir de misafirleri vardır.

05:51.220 --> 05:51.900
Anemonlar

05:51.900 --> 05:58.240
Anemonlar, Hermit Yengecine ahtapot gibi canlıların saldırılarına karşı koruma sağlarlar.

05:58.920 --> 06:02.820
Çünkü Anemonların tentikül adı verilen uzantıları zehirlidir.

06:03.620 --> 06:10.020
Anemonlar da Hermit Yengecinin kabuğunda yaşayarak hem yengecin yediklerinin arta kalanlarından beslenir

06:10.020 --> 06:15.320
ve yengeç dolaştıkça o da farklı bölgelerdeki yeni yiyecek kaynaklarına ulaşır.

06:16.060 --> 06:22.320
Yengeç büyüdükçe daha büyük bir kabuğa geçer ve tabii ki Anemonlarını da beraberinde yeni kabuğa taşır.

06:22.940 --> 06:26.660
Çünkü Anemonlar olmadan, yengecin hiçbir savunması yoktur.

06:27.400 --> 06:34.320
Anemonlar, normal şartlarda kendilerini bağlı oldukları kabuktan çıkartmaya çalışan hiçbir canlıya izin vermezler.

06:34.320 --> 06:39.060
Sadece bu kabuk değişimi sırasında Hermit Yengeçlerine izin verirler.

06:39.740 --> 06:42.600
Hermit Yengeçleri de onları yeni kabuklarına taşır.

06:43.660 --> 06:48.060
Birbirlerinin yeteneklerinden, özelliklerinden habersiz olan bu iki canlı,

06:48.060 --> 06:55.140
yani Hermit Yengeci ve Anemonlar doğadaki bu muhteşem uyumun ve ortak yaşamın örneklerindendir.

