WEBVTT

00:00.000 --> 00:10.160
20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren fizikçilerin teorileri ve gözlemleri atomun içinde o güne kadar bilinmeyen yeni bir dünyayı daha gözler önüne serdi.

00:10.760 --> 00:14.760
Atomun, nötron ve protonun çok sayıda parçacıktan oluştuğunu gördüler.

00:15.480 --> 00:25.360
Bu parçacıklar üzerine yapılan çalışmalar atomun, dolayısıyla maddenin yapısıyla ilgili birçok ön kabulü de yerle bir eden bir dizi gerçeğin ortaya çıkışına sebep oldu.

00:25.360 --> 00:30.000
Artık ne atom bildiğimiz atom ne de madde bildiğimiz maddeydi.

00:30.800 --> 00:39.560
Büyük bir kısmının boşluktan oluştuğunu bildiğimiz maddenin aslında bir enerji yağını olduğunun ortaya çıkmasıyla materyalizm en yıkıcı darbeyi aldı.

00:39.560 --> 00:44.560
Tüm dünyayı maddeden ibaret sananlar maddenin fizik ötesi yapısıyla karşılaştılar.

00:55.360 --> 00:59.820
Kuark, maddenin en temel bileşenlerinden biridir.

01:00.620 --> 01:06.240
Kuarklar bir araya gelerek hadron olarak adlandırılan bileşik parçacıkları oluştururlar.

01:07.240 --> 01:11.460
Bu bileşik parçacıkların en kararlı olanları proton ve nötrondur.

01:11.460 --> 01:17.380
Diğer bir deyişle proton ve nötron, kuark denilen daha küçük parçacıklardan oluşur.

01:18.040 --> 01:23.480
Kuarklar asla yalnız şekilde bulunmaz, her zaman hadronların dahilinde bulunurlar.

01:23.480 --> 01:26.920
Kuarklar şu ana kadar gözlemlenmiş değildir.

01:27.520 --> 01:31.320
Yapılan hesaplar ve teorik yorumlar neticesinde var olduğu düşünülür.

01:32.260 --> 01:39.080
Kuarkları ayırmaya çalışıldığında uzaklığın artmasıyla çekim gücü artar ve bunları ayırmak gittikçe zorlaşır.

01:39.780 --> 01:44.160
Kuarkların yanı sıra fiziğin kabul ettiği bir diğer parçacık da leptonlardır.

01:45.040 --> 01:46.300
Elektron da leptondur.

01:46.300 --> 01:54.480
6 kuark ve 6 lepton olduğu, bu 12 parçacığın tüm evreni meydana getirdiği bugün genel kabul gören yaklaşımdır.

01:55.400 --> 02:03.900
Kuarkların leptonlardan en önemli farklarından biri, kuarkların güçlü kuvvetle birbirine bağlı olması, leptonların ise bundan etkilenmemesidir.

02:04.300 --> 02:08.880
Kuark ve leptonların yanı sıra bir de alan parçacıkları vardır.

02:09.620 --> 02:13.980
Bunlar etkileşimin aracı olan parçacıklardır ve bozon olarak adlandırılır.

02:13.980 --> 02:27.260
Atom altı parçacıklar öyle hareketli, renkli ve kalabalık bir dünyadır ki, parçacık fiziği 20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren fiziğin en önemli dallarından biri haline gelmiştir.

02:28.120 --> 02:34.580
Parçacık fiziğinin ortaya koyduğu buluşların nasıl bir dünyadan bahsettiğini en güzel özetleyen sözlerden biri,

02:35.080 --> 02:40.700
Max Planck Fizik Enstitüsü yöneticilerinden Prof. Hans-Peter Dürün şu sözleridir.

02:40.700 --> 02:44.140
Madde her neyse maddeden yapılmamıştır.

03:10.700 --> 03:11.700
 

