WEBVTT 00:00.000 --> 00:06.300 Evrenin 4 Kuvveti 00:06.300 --> 00:11.800 Atomun, buraya kadar açıkladığımız ilginç yapısını bir arada tutan bazı kuvvetler vardır. 00:12.240 --> 00:16.160 Bunu anlamak için, öncelikle atomun merkezine, yani çekirdeğine bakalım. 00:16.640 --> 00:18.480 Örneğin bir karbon atomunun çekirdeğine. 00:19.560 --> 00:22.500 Karbon atomunun atom ağırlığı 6'dır. 00:23.260 --> 00:26.780 Bu, çekirdekte 6 tane proton bulunduğu anlamına gelir. 00:27.500 --> 00:29.780 Ancak ilginç bir durum vardır. 00:30.440 --> 00:36.760 Protonların hepsi, artı elektrik yüküyle yüklüdür ve aynı yük taşıyan parçalar birbirlerini iterler. 00:37.660 --> 00:42.080 Peki, birbirini itmesi gereken protonlar nasıl olur da bir arada dururlar? 00:42.780 --> 00:50.920 Bilim adamları bu soruya karşılık protonları bir arada tutan bir gücün varlığını varsaymışlar ve buna güçlü nükleer kuvvet adını vermişlerdir. 00:50.920 --> 01:00.060 Bu güçlü nükleer kuvvet, atomun içinde etkisi bulunan 3 temel kuvvetten bir tanesidir. 01:00.960 --> 01:06.640 İkinci kuvvet, protonların yanında bulunan nötronları etkileyen zayıf nükleer kuvvettir. 01:06.640 --> 01:15.640 Üçüncü kuvvet ise atom çekirdeği etrafında dönen elektronları yörüngede tutan elektromanyetik kuvvettir. 01:15.640 --> 01:24.780 Elektronlar eksi yüklüdürler ve artı yüklü olan çekirdeğe doğru elektromanyetik kuvvet tarafından çekilirler. 01:24.780 --> 01:35.360 Dönerken elde ettikleri merkez kaç kuvveti, elektromanyetik kuvveti dengeler ve böylece hep yörüngede kalırlar. 01:38.320 --> 01:47.140 Sadece atomu etkileyen bu 3 temel kuvvete ilave olarak bir de evrenin genelinde etkili olan 4. bir kuvvet daha vardır. 01:47.520 --> 01:49.160 O da yer çekimi kuvvetidir. 01:49.160 --> 01:56.320 Buraya kadar anlattığımız bilgiler hemen her fizik kitabında yer alır. 01:56.800 --> 01:59.880 Ancak çoğu kez söz edilmeyen çok önemli bir gerçek vardır. 02:00.500 --> 02:06.940 Evrendeki bu 4 temel kuvvetin şiddetleri birbirinden çok farklıdır ve bu fark çok ince bir dengeye dayanmaktadır. 02:07.540 --> 02:14.920 Örneğin güçlü nükleer kuvvet, yer çekimi kuvvetinin değerinden yaklaşık milyar kere milyar kere milyar kadar daha büyüktür. 02:14.920 --> 02:22.260 Güçlü nükleer kuvvet ile elektromanyetik kuvvet arasında ise milyon kere milyondan daha büyük bir fark bulunmaktadır. 02:22.580 --> 02:25.400 Eğer bu değerler biraz farklı olsaydı neler olurdu? 02:25.400 --> 02:38.520 Mesela şu anda eğer bedeninizde oluşturan atomların güçlü nükleer kuvveti birazcık olsun zayıflasa vücudunuz bir anda tuzda buz olur. 02:40.200 --> 02:45.740 Bunun için sadece binde birlik bir oynama bile fazlasıyla yetecektir. 02:45.740 --> 02:56.500 Ama bedeninizi ve diğer maddeleri oluşturan atomlar 4 temel kuvvetin hassas dengesi sayesinde hep istiklarlı olarak dururlar. 02:56.500 --> 03:10.500 4 temel kuvvetin değerlerindeki bu hassasiyet bilim adamlarını son derece şaşırtmıştır. 03:11.860 --> 03:15.980 Bunlardan biri olan ünlü astrofizikçi Paul Davis şu yorumu yapar. 03:15.980 --> 03:22.600 Eğer biraz daha farklı sayısal değerler seçilmiş olsaydı evren çok daha farklı bir yer olacaktı. 03:23.160 --> 03:26.400 Ve büyük olasılıkla onu görmek için biz burada olamayacaktık. 03:27.080 --> 03:32.080 İnsan kozmolojiyi araştırdıkça şaşırtıcılık giderek daha belirgin hale gelir. 03:32.920 --> 03:40.080 Evrenin başlangıcı hakkındaki bu bulgular evrenin hayranlık uyandırıcı bir hassasiyetle düzenlenmiş olduğunu ortaya koymaktadır. 03:45.980 --> 03:56.660 Evrenin hayranlık uyandırıcı bir hassasiyetle düzenlenmiş olması, yaratılmış olması demektir. 03:57.700 --> 04:03.180 Bu gerçeğin bir diğer dikkat çekici yönü ise kullanılan kavramlar açıklandığında ortaya çıkar. 04:04.020 --> 04:09.480 Bilim adamlarının evrendeki fiziksel güçleri 4 temel kuvvet olarak tanımladıklarını belirtmiştik. 04:09.480 --> 04:16.500 Ne var ki bu tanımlama neden böyle kuvvetlerin var olduğu ve neden çok dengeli oldukları sorularını açıklamaz. 04:17.260 --> 04:25.780 Eğer bu tanımların daha ötesine gidersek, evreni üstün kudret sahibi olan Allah'ın her an düzen içinde tuttuğu gerçeğiyle karşılaşırız. 04:26.880 --> 04:34.500 Modern fiziğin ulaştığı bu gerçek aslında Kur'an'da 1400 yıl önce bildirilmiş bir sırrın keşfinden başka bir şey değildir. 04:39.480 --> 04:59.560 Kavulmuş şeytandan Allah'a sığınırım. 04:59.560 --> 05:06.180 Şüphesiz Allah gökleri ve yeri zeval bulurlar diye her an kudreti altında tutuyor. 05:06.880 --> 05:12.100 Andolsun eğer zeval bulacak olurlarsa kendisinden sonra artık kimse onları tutamaz. 05:12.700 --> 05:14.560 Doğrusu o halimdir, bağışlayandır. 05:14.560 --> 05:15.160 O halimdir, bağışlayandır. 05:15.160 --> 05:16.160 İzlediğiniz için teşekkür ederim. 05:16.160 --> 05:17.160 İzlediğiniz için teşekkür ederim. 05:17.160 --> 05:47.140 İzlediğiniz için teşekkür ederim. 05:47.160 --> 06:17.140